Produkty

Co to jest zaprawa? Rodzaje zapraw budowlanych

Co to jest zaprawa? Rodzaje zapraw budowlanych

Zaprawy murarskie wchodzą w skład chemii budowlanej. Swoje zastosowanie znajdują w czasie budowy domów, bloków czy zakładów przemysłowych. Ich skład głównie opiera się na wapnie bądź cemencie. Rodzaje zapraw budowlanych zależą od miejsca ich zastosowania. W artykule zawarta jest odpowiedź na pytanie, co to jest zaprawa. Czym charakteryzuje się gipsowa a czym zaprawa cementowa? Definicja ta pozwoli Ci uporządkować swoją wiedzę oraz zrozumieć sposób działania tego rodzaju chemii budowlanej. Znajdziesz tu również informacje o tym, jakie jest zastosowanie zaprawy wapiennej oraz gipsowej.

Przejdź do następnych akapitów:

Co to jest zaprawa?

Na początek warto zadać sobie pytanie, co to jest zaprawa. Należą one do szeroko pojętej chemii budowlanej. Bez nich dzisiejsza budowa jakichkolwiek obiektów byłaby niemożliwa. Specjalne mieszanki cementowe lub wapienne łączy się z wodą, wyrabiając gęstą masę, która po zastygnięciu tworzy twardy i stabilny materiał bądź łączy ze sobą elementy.

Zaprawy budowlane mogą służyć do wykonania posadzki w domu, do budowy ściany, gdzie łączą ze sobą cegły, do osadzania w gruncie elementów konstrukcyjnych czy do zewnętrznej i wewnętrznej ochrony murów. Rodzaj danej zaprawy wybiera się ze względów na jej zastosowanie, a także użytych materiałów, które ma np. połączyć. W ten sposób zapewnia trwałość stawianego budynku i chroni go przed zmiennymi warunkami atmosferycznymi panującymi na zewnątrz.

co to jest zaprawa

Przykładem może być zaprawa służąca do łączenia cegieł przy budowie domu. Zatem co to jest zaprawa murarska? Jest to produkt, który cechuje się doskonałymi właściwościami spajającymi elementy. Sama zaprawa nie może być bardziej wytrzymała od cegieł. Oba elementy muszą ze sobą współpracować. Ponadto zaprawa murarska nie tylko łączy ze sobą elementy ściany, ale także wpływa na ich izolację cieplną i akustyczną. Chroni je także przed mikropęknięciami pochodzącymi z naturalnych ruchów budynku. Podobne cele ma zaprawa tynkarska, którą kładzie się na całej powierzchni ściany zarówno na zewnątrz, jak i od wewnątrz.

Istnieją także specjalistyczne zaprawy budowlane, które służą np. do renowacji zabytków czy zabezpieczania budynków przemysłowych przed ogniem – tzw. zaprawy ogniotrwałe. Posadzki w zakładach przemysłowych również muszą być szczególnie wytrzymałe na nacisk i uszkodzenia mechaniczne, z tego powodu do ich budowy służą np. zaprawy z dodatkiem żywicy epoksydowej.

W skład zapraw budowlanych w głównej mierze wchodzi wapno albo cement. Istnieją także zaprawy łączące oba materiały. Wapno jako składnik zapraw budowlanych znane było już od bardzo dawna. Pomimo rozwijającej się technologii wielu specjalistów nadal wybiera tradycyjne wapno. Cenione jest za swoje właściwości cieplne, elastyczność, zdolność do naprawy pęknięć, a także za urabialność, która ułatwia pracę z zaprawą.

Innym popularnym materiałem, na którym opiera się skład wielu zapraw budowlanych, jest cement. Jest on jednak materiałem o większej ziarnistości, co źle wpływa zarówno na izolację cieplną budynków, jak i jego urabialność. Z tego powodu do zapraw cementowych często dodaje się wapno, które ma poprawić elastyczność zaprawy lub inne plastyfikatory np. mączki mineralne, żużlowe czy popioły lotne. Do gotowych zapraw często dodawane są chemiczne plastyfikatory, które niekoniecznie wpływają pozytywnie na wszystkie cechy zapraw murarskich.

Wielu wykonawców ostrzega przed sztucznymi domieszkami do zapraw, które powodują m.in. zmniejszenie ich wytrzymałości, przyczepności do podłoża, czy zwiększenie ich kruchości. Wpływa to na całą kondycję budowli, która szybciej ulega uszkodzeniom nawet pod wpływem naturalnych ruchów związanych z osiadaniem się budynku.

rodzaje zapraw budowlanych

Rodzaje zapraw budowlanych

Jak już zostało wspomniane, rodzaje zapraw budowlanych dostępne na rynku w dużej mierze łączą się z ich zastosowaniem. Różnice, jakie w nich zachodzą, mogą dotyczyć proporcji konkretnych składników, jak i dodatków do mieszanki. Inne będzie zastosowanie zaprawy gipsowej, a do innych celów będzie użyta zaprawa cementowa. Definicja samej zaprawy niewiele powie nam o  przeznaczeniu produktu. Co to jest zaprawa gipsowa? Wiadomo, że w jej skład wchodzi gips, jednak oprócz niego produkt ma wiele innych składników.

Poniżej znajdują się najpopularniejsze rodzaje zapraw budowlanych wraz z opisem ich składu i możliwościami zastosowania. Pozwoli to dokładnie wyjaśnić, co to jest zaprawa wapienna, a co to jest zaprawa gipsowa. Zastosowanie wszystkich rodzajów zapraw znajduje się w ostatniej części artykułu.

Zaprawy cementowe powstają z połączenia cementu, piasku oraz wody, rozrabianych w odpowiednich proporcjach. Cechą charakterystyczną zapraw cementowych jest stosunkowo trudne wykonanie masy. Ich urabialność może jednak ulec znacznej poprawie, jeśli do zaprawy dodamy rozrzedzone wodą ciasto wapienne, zaprawę popiołów lotnych lub mączkę żużlową.

zaprawa cementowa definicja

Co to jest zaprawa wapienna? Tego rodzaju zaprawy powstają z połączenia wapna lub ciasta wapiennego, piasku oraz wody. Cechą charakterystyczną zapraw wapiennych jest długi proces ich twardnienia, który można przyspieszyć poprzez podgrzanie pomieszczeń, w których zaprawa ma być zastosowana. Wyroby wapienne wykazują dobre właściwości ciepłochłonne, ale nie są odporne na działanie wilgoci i czynników atmosferycznych.

Zaprawy cementowo-wapienne stanowią połączenie cech dwóch wyżej opisanych zapraw: cementowych i wapiennych. Dzięki temu cechują się świetnymi właściwościami użytkowymi i z tego względu są najczęściej wybieranymi wyrobami wśród profesjonalistów. Do ich zalet zaliczymy z pewnością łatwe urabianie, szybki czas wiązania oraz równie szybkie twardnienie. Ponadto tego rodzaju zaprawy budowlane wykazują wysoki stopień wytrzymałości.

co to jest zaprawa murarska

Zaprawy gipsowe i gipsowo-wapienne cechują się, podobnie jak w przypadku zwykłych wyrobów cementowych, trudnością urabiania. Proces ten można sobie jednak ułatwić poprzez dodanie do zaprawy wapna. Wyroby gipsowe cechuje też szybkie wiązanie. Podobnie jak w przypadku zapraw wapiennych, także te nie powinny być stosowane w miejscach narażonych na działanie wilgoci. Zastosowanie zaprawy gipsowej jest jednak znacznie szersze.

Zaprawy gliniane i zaprawy gliniano-cementowe obecnie są stosowane zdecydowanie najrzadziej. Tradycyjne zaprawy gliniane to bowiem głównie budulec wiejskich polep, choć ze względu na odporność na wysokie temperatury stosuje się je także do murowania pieców. Zaprawy gliniano-cementowe mogą być zaś wykorzystywane w pracach murarskich i do wypraw tynkarskich.

Kiedy już wiadomo, co to jest zaprawa i z czego może się składać, warto również wspomnieć o innym podziale tych produktów. Zaprawy wykorzystywane w szeroko pojętym budownictwie możemy podzielić także ze względu na ich konkretne zastosowanie. Dzięki temu możemy mówić o zaprawach typowo murarskich czy tynkarskich, a także produktach bardziej wyspecjalizowanych: renowacyjnych, wodoszczelnych oraz ciepłoodpornych, żaroodpornych czy kwasoodpornych.

Co to jest zaprawa murarska, zostało już wspomniane wyżej. Jej głównym zadaniem jest trwałe łączenie elementów konstrukcyjnych. Tego typu zaprawy powinny być odporne na działanie wilgoci, ponieważ największą degradację murów powoduje właśnie woda. Zatem zaprawy murarskie nie tylko powinny doskonale łączyć, ale także stanowić barierę ochronną przed wnikaniem wilgoci. Spiny np. pomiędzy cegłami także muszą być szczelne, co wiąże się z kolejną cechą zapraw murarskich, a mianowicie przyczepnością do podłoża.

co to jest zaprawa wapienna

Podobnymi właściwościami powinna cechować się zaprawa tynkarska. Ona również ma za zadanie chronić mur przed czynnikami zewnętrznymi np. wilgocią czy dużą amplitudą temperatury. Z tego powodu musi cechować się doskonałą przyczepnością do podłoża. Do tego typu prac najczęściej wybierane są zaprawy cementowo-wapienne, które można stosować zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz budynków. Jest to rodzaj zaprawy niezwykle uniwersalny, który sprawdzi się tak samo dobrze zarówno w suchych, jak i wilgotnych pomieszczeniach.

Zaprawy budowlane – zastosowanie

Na pytanie, co to jest zaprawa wapienna, odpowiedź została opisana już wyżej. Teraz warto zastanowić się, gdzie najczęściej się ją wykorzystuje. Zaprawy wapienne nie są najbardziej wytrzymałymi zaprawami budowlanymi. Stanowią jednak doskonałe spoiwo. Zatem zastosowanie zaprawy wapiennej jest ściśle związane z pracami wykończeniowymi ścian wewnętrznych i murów nadziemnych.

Zaprawy wapienne nadają się także do murowania ścian nośnych. Dzięki nim ściany oddychają, gospodarka wodna nie zostaje w nich zaburzona. Ponadto są odporne na grzyby. Z tego powodu używa się ich także do tynkowania zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz domu.

Całkiem inne właściwości wykazuje zaprawa cementowa. Jest o wiele bardziej wytrzymała zarówno na nacisk, jak i uszkodzenia mechaniczne. Aby zwiększyć jej urabialność, dodaje się do niej wapno. Wówczas stanowi uniwersalną zaprawę, którą można wykorzystać w wielu sytuacjach.

zaprawa gipsowa zastosowanie

Zastosowanie zaprawy cementowej wiąże się głównie ze wznoszeniem murów narażonych zarówno na duże obciążenia, jak i dużą wilgotność. Doskonale nadaje się także do budowy fundamentów czy budowania ścian działowych i nośnych. Za jej pomocą można wykonać także podkłady podłogowe i okładziny ceramiczne. Doskonale nadaje się jako zaprawa tynkarska wewnątrz, jak i na zewnątrz budynków.

Wiadomo już, co to jest zaprawa gipsowa, jednak gdzie najczęściej się ją wykorzystuje? Warto zwrócić uwagę na właściwości, które wykazuje zaprawa gipsowa. Zastosowanie tego materiału ściśle wiąże się z jej cechami. Najczęściej stosuje się ją do wykonywania ścian działowych, które nie są poddane dużym naciskom. Stosowana jest także przy produkcji płyt gipsowych i gipsowo-kartonowych. Jej duża plastyczność pozwala na naprawę małych ubytków w tynku lub wykonywanie ozdobnej sztukaterii np. na suficie czy elewacji budynku.

zastosowanie zaprawy gipsowej

Aby dobrze wybrać zaprawę do zaplanowanych prac, można także posłużyć się specjalnymi oznaczeniami określonymi przez normę PN-EN 998-1:2000. Zgodnie z nią na opakowaniach zapraw można znaleźć następujące symbole:

  • GP – oznacza zaprawy o szerokich możliwościach zastosowania, do przeznaczenia ogólnego,
  • LW – za ich pomocą można wykonać tynki lekkie,
  • CR – przeznaczone głównie do tynków szlachetnych, są to produkty barwione,
  • R – tego typu zaprawy znajdują zastosowanie głównie w pracach renowacyjnych,
  • OC – za ich pomocą wykuje się tynki zewnętrzne jednowarstwowe.

Przygotowanie zaprawy – ważne zasady

W zależności od rodzaju zaprawy budowlanej należy pamiętać o dopuszczalnym czasie jej użycia, który został podany w znajdujących się wyżej fragmentach artykułu. Warto więc za każdym razem przygotować tylko tyle masy, ile faktycznie będziemy w stanie zużyć w wyznaczonym czasie. Nie zapominajmy również o odpowiednich proporcjach podczas mieszania zarówno standardowych składników z wodą, jak i w przypadku dodawania plastyfikatorów lub pigmentów – należy tutaj zawsze stosować się do zaleceń podanych przed producenta wyrobu.

Doradca Dział Budowlany

Dział Budowlany

Powiązane artykuły

Jak zamurować dziurę po drzwiach?

Jak zamurować dziurę po drzwiach?
Zdarzają się sytuacje, że pojawia się potrzeba zamurowania istniejących otworów – czy to drzwiowych, czy pełniących rolę wnęk. Niepotrzebne i nieużywa...
Czytaj więcej

Do czego użyć zaprawy dyspersyjnej

Do czego użyć zaprawy dyspersyjnej
Zaprawy dyspersyjnej, z racji jej ciekawych właściwości, używamy wszędzie tam, gdzie nie mogą pomóc nam inne preparaty wiążące. Kiedy powinniśmy się z...
Czytaj więcej

Jak radzić sobie z odparzeniami tynku?

Jak radzić sobie z odparzeniami tynku?
Odparzenia to uszkodzenia tynku, które nie powstały ze starości czy z racji eksploatacji budynku, ale na skutek błędów wykonawczych. Najczęściej pojaw...
Czytaj więcej

Komentarze

Ocena i komentarz dla:

Co to jest zaprawa? Rodzaje zapraw budowlanych